Wat is het belang van smeerolie-analyses?

Smeerolie die wordt gebruikt in uw hoogtoerige rotating equipment, zoals turbines, compressoren, generatoren en tandwielkasten kan worden geanalyseerd op diverse indicatoren. Waarom deze smeerolie-analyses zo belangrijk zijn, leg ik u graag uit.

Minder ongeplande shut-downs
Smeerolie-onderzoek is één van de belangrijkste preventieve parameters voor het bewaken van uw installaties. Het helpt u ook bij het opzetten van efficiënte onderhoudsschema's. Zo kunt u uw kosten verlagen en tussentijdse reparaties minimaliseren met als resultaat dat u meer draaiuren te kunt maken zonder ongeplande shut-downs. Bovendien gaat uw oliebadge langer mee.

Periodieke analyses
Om de continuïteit en productiviteit van installaties en apparatuur te waarborgen is het periodiek analyseren van hydrauliek- en smeerolie essentieel. Zo bouwt u een 'trend' op met betrekking tot bijvoorbeeld oliereinheid, watergehalte, varnish-opbouw of chemische parameters en kunt u een reële inschatting maken van de te verwachten levensduur van een oliebadge en afwijkingen op tijd opmerken.

Verschillende analyses voor smeerolie en hydrauliekolie
Olieanalyses van hydrauliek- en smeerolie komen behoorlijk met elkaar overeen. Een verschil is echter dat vooral bij smeerolie voor hoogtoerige rotating equipment (turbines, compressoren etc.) meer en uitgebreidere analyses nodig zijn om de werking van de achterliggende apparatuur en continuïteit daarvan te kunnen garanderen. Als een energieopwekkingsturbine 'tript' is er niet alleen een kostbare schade aan de turbine zelf, maar ook de stilstand van weken tot maanden die daarvan het gevolg is, zorgt voor een aanzienlijk productieverlies.

Welke punten gaat u meten?
Hoe bepaalt u nu op welke punten smeerolie wordt geanalyseerd en welke conclusies u uit de bijbehorende waarden kunt trekken? Dit is afhankelijk van de economische belangen die weer samenhangen met de apparatuur waarvoor u de smeer- of hydrauliekolie gebruikt. Bij kleine oliebaden op minder kritische toepassingen kunt u uit de voeten met een periodieke analyse op oliereinheid (ISO4406:1999) en bepaling van het vochtgehalte (Karl Fisher (ppm)). Als dan blijkt dat deze waarden afwijken van uw specificaties, kunt u kiezen voor een (bypass)filteractie of de olie vervangen.

Oliecontrole bij kritische toepassingen
Bij grote oliebadges voor kritische toepassingen (bijvoorbeeld 30.000 liter smeer- en regelolie voor een stoomturbine van een energiecentrale) is het belangrijk dat u meer grip heeft op de diverse parameters voor die toepassing. Meestal adviseer ik dan een periodieke analyse van 4 tot 8 keer per jaar waarbij steeds de basisanalyses op oliereinheid en watergehalte worden uitgevoerd. Deze controles worden vervolgens periodiek aangevuld met meer specifieke analyses zoals:

  • viscositeit
  • (T)AN acid number
  • kleur en helderheid
  • MPC varnish-bepaling
  • Milliporefiltratie
  • RPVOT test (oxidatiestabiliteit)
  • schuimtest
  • luchtafscheidend vermogen
  • waterafscheidend vermogen
  • metalen- en additieven ICP-scan
  • Infrarood spectrometrie

Wat kunt u zelf doen?
Klanten vragen me wel eens of hun eigen technische dienst de olie-analyses kan uitvoeren. Er is een aantal methodes om globale trends in de gaten te houden voor wat betreft oliereinheid en watergehalte. Met permanente of handheld watersensoren kan het watergehalte van een bepaald oliebad op locatie worden gemeten op basis van een vochtbepaling in percentage relatieve verzadiging van de olie (dus niet in ppm!). Zo kan een technische dienst zelf een afwijking in de trend constateren waarna gedetailleerde analyse door een erkend laboratorium kan plaatsvinden.

Zelf oliereinheid bewaken
Hetzelfde geldt voor het bewaken van de oliereinheid. Met permanente of mobiele systemen kunt u met behulp van een lasercounter zelf op locatie de oliereinheid bepalen. Bij afwijkingen kan vervolgens weer gedetailleerde analyse plaatsvinden door een laboratorium.

Goede oliemeetapparatuur is duur
Echter, kwalitatief goede meetapparatuur is duur en uw technische dienst-medewerkers moeten natuurlijk wel de resultaten goed kunnen beoordelen. Ook zijn er, zoals eerder aangeven, regelmatig aanvullende gedetailleerde analyses van de olie nodig die niet door uw eigen technische dienst kunnen worden gedaan. Daarom is het verstandig deze analyses aan "specialisten" uit te besteden. Zij hebben de juiste hoogkwalitatieve analyseapparatuur in huis en kennis van zaken om de analyses uit te voeren en het juiste advies te geven.

Belang goede oliehuishouding
Wij merken bij HITMA Filtratie dat de industrie steeds meer waarde hecht aan een goede en juiste oliehuishouding voor zowel smeerolie als hydrauliekolie. Vaak wordt dit als speerpunt opgepakt om meer grip te krijgen op het waarborgen van de juiste oliespecificaties en het bewaken van de continuïteit. Als er (nog) niet voldoende kennis aanwezig om dit goed integraal toe te passen in de geldende kwaliteitssystemen, kunnen externe filtratie- en laboratoriumspecialisten hierbij helpen.

Samen met de medewerkers van een technische dienst kan een juiste bepaling worden gemaakt van de gewenste specificaties van de olie en de daarbij behorende periodieke olieanalyses. Vervolgens kunnen de TD'ers dit verder uitdragen binnen hun eigen organisatie.

Snelle oliewissel meestal niet de oplossing
Bij afwijkingen in de analyseresultaten van een oliebadge op bijvoorbeeld oliereinheid, watergehalte of varnishwaarde wordt vaak zo snel mogelijk een oliewissel uitgevoerd om van het probleem af te zijn. Dit is in veel gevallen (helemaal bij grotere oliebaden) te kort door de bocht. Bij een oliewissel blijft vuil, vocht en varnish in het smeeroliesysteem achter, waardoor de nieuwe oliebadge direct weer "een knauw" krijgt. Informeer daarom altijd bij een filtratiespecialist voor de juiste manier van olie wisselen waardoor de levensduur van de nieuwe olie tot een maximum wordt gewaarborgd.

Juiste oliemonstername van groot belang
Naast het wisselen van de oliebadge is ook de plaats en de methode van de oliemonstername van groot belang. Een verkeerde plaats of onjuiste uitvoering kan een vertekenend beeld opleveren, waardoor er eventueel acties worden opgestart die bij een juist genomen oliemonster achterwege hadden kunnen blijven.

Heeft u vragen over het analyseren van smeerolie en het optimaliseren van de oliekwaliteit? Samen met mijn collega's van het filtratielaboratorium en de monsternamespecialisten van onze service-afdeling help ik u graag verder.

Corné Balvert

Aanmelden nieuwsbrief

Op de hoogte blijven van het laatste nieuws, producten en aanbiedingen? Schrijf je in voor de nieuwsbrief

Deel dit artikel

Reacties (0)

Reageren